Strona Główna Strona Główna
Profesjonalizacja - pytania
 

 


  Co to jest profesjonalizacja?

Profesjonalizacja Sił Zbrojnych RP to proces transformacji zasadniczych dziedzin funkcjonalnych Sił Zbrojnych RP, w tym modernizacja techniczna sprzętu, gwarantujący gotowość do wykonywania konstytucyjnych funkcji oraz wypełniania misji wynikających z zobowiązań sojuszniczych i umów międzynarodowych, na terenie kraju i poza jego granicami poprzez zastąpienie służby obowiązkowej, ochotniczą służbą zawodową i kontraktową - obejmujący dostosowanie stanu faktycznego do nowych wyzwań i zagrożeń oraz oczekiwań społecznych w zakresie bezpieczeństwa narodowego.
Celem procesu profesjonalizacji Sił Zbrojnych RP w zakresie zarządzania zasobami osobowymi jest doskonalenie systemu uzupełnień gwarantującego osiągnięcie gotowości do wykonywania konstytucyjnych funkcji oraz wypełniania misji wynikających z zobowiązań sojuszniczych i umów międzynarodowych na terenie kraju i poza jego granicami.
Cel zamierza się osiągnąć głównie poprzez zastąpienie służby obowiązkowej, ochotniczą służbą wojskową (zawodową i kontraktową) uwzględniając aktualną sytuację demograficzną oraz oczekiwania społeczne.
Profesjonalizacja pozwoli na lepsze przygotowanie wojska do reagowania na aktualne i przewidywane zagrożenia militarne i niemilitarne. Doprowadzi też do zwiększenia liczby jednostek bojowych, wsparcia i zabezpieczenia o charakterze uniwersalnym, zdolnych do reagowania na zagrożenia niemilitarne przy jednoczesnej poprawie ich zdolności ekspedycyjnych tj. przerzutu i użycia poza granicami kraju w operacjach sojuszniczych i koalicyjnych.
 
Czy jest znana data wprowadzenia w Polsce armii zawodowej?
 
Zgodnie z przedstawionymi przez Prezesa Rady Ministrów w dniu 23 listopada 2007 roku „expose” założeniami – w 2008 roku ograniczono liczbę żołnierzy pełniących służbę z obowiązku tj. zasadniczą służbę wojskową. Natomiast do końca 2009 roku zawieszone jest odbywanie tej służby przez poborowych, tak aby od początku 2010 roku służbę wojskową pełnili wyłącznie żołnierze – ochotnicy. Powyższe założenie, stanowi zadanie dla resortu Obrony Narodowej (a także dla innych resortów), przede wszystkim w zakresie przygotowania warunków profesjonalizacji Sił Zbrojnych. Wprowadzenie profesjonalizacji Sił Zbrojnych, rozumieć należy jako pełnienie służby wojskowej przez żołnierzy zawodowych, przy jednoczesnym zawieszeniu obowiązkowej zasadniczej służby wojskowej. Zauważyć należy, że w przypadku określonych zagrożeń i potrzeb Sił Zbrojnych, Prezydent RP – działając na wniosek Rady Ministrów – będzie miał prawną możliwość ponownego wprowadzenia obowiązku zasadniczej służby wojskowej. Zatem obowiązek powszechnej obrony w dalszym ciągu będzie miał charakter powszechny, a projektowane przepisy jedynie ograniczają jego zakres.
Jednakże, każdy obywatel polski, zdolny do pełnienia służby wojskowej, w myśl art. 85 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązany jest do obrony ojczyzny, co oznacza, że projektowana zmiana charakteru Sił Zbrojnych nie zdejmuje konstytucyjnych zobowiązań obywatela wobec państwa.
 
Czy po uzawodowieniu armii, nadal będzie prowadzona weryfikacja młodzieży pod względem przydatności do służby wojskowej (chodzi tu o komisje lekarskie i przyznawane przez nie kategorie), czy książeczka wojskowa odejdzie w zapomnienie?
 
Na wstępie wyjaśnić należy, że funkcjonujące w czasie poboru powiatowe komisje lekarskie nie przyznają kategorii, a jedynie na podstawie przeprowadzanych badań lekarskich i ocenie przedłożonej przez poborowych dokumentacji medycznej, określają zdolność fizyczną i psychiczną tych poborowych do czynnej służby wojskowej, kwalifikując ich do jednej z czterech kategorii zdolności:
  1. kategoria A – zdolny do czynnej służby wojskowej, co oznacza zdolność do odbywania lub pełnienia określonego rodzaju czynnej służby wojskowej, a także zdolność do odbywania służby w obronie cywilnej oraz służby zastępczej;
  2. kategoria B – czasowo niezdolny do czynnej służby wojskowej, co oznacza przemijające upośledzenie ogólnego stanu zdrowia albo ostre lub przewlekłe stany chorobowe, które w okresie do dwudziestu czterech miesięcy od dnia badania rokują odzyskanie zdolności do służby wojskowej, o której mowa w pkt 1, w czasie pokoju;
  3. kategoria D – niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju;
  4. kategoria E – trwale i całkowicie niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
Profesjonalizacja (uzawodowienie) Sił Zbrojnych nie oznacza, że obowiązkowa służba wojskowa zostanie zniesiona – zostanie jedynie zawieszona. Patrząc szerzej (a nie tylko z punktu widzenia interesu osób zobowiązanych do pełnienia służby obowiązkowej) na sprawy bezpieczeństwa państwa, system obronny kraju opiera się między innymi o potencjał ludzki. Potencjał ten stanowi źródło zasobów osobowych, który chcąc efektywnie wykorzystać, należy uprzednio zweryfikować przede wszystkim pod kątem ich predyspozycji i możliwości. Zatem w warunkach profesjonalnych Sił Zbrojnych weryfikacja męskiej części społeczeństwa musi być realizowana, co będzie się odbywało w ramach „kwalifikacji wojskowej” (wcześniej w ramach poboru). Książeczka wojskowa nie odejdzie w zapomnienie i w czasie kwalifikacji, będzie wręczana wszystkich osobom biorącym udział w kwalifikacji, jako wojskowy dokument osobisty.
 
Czy profesjonalizacja armii zaprzestanie "poboru"?
 
Nie ma takiego powodu, aby zaprzestać "poboru".
W warunkach armii profesjonalnej zostanie zawieszony obowiązek odbywania zasadniczej służby wojskowej.
Prawdopodobnie określenie „pobór” jest inaczej rozumiane, niż jest to określone w ustawie o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej.
Określenie pobór obejmuje czynności administracyjno-ewidencyjne takie jak:
1) sprawdzenie tożsamości poborowych (mężczyźni, którzy w danym roku kończą 19 lat życia);
2) określenie zdolności poborowych do czynnej służby wojskowej;
3) założenie ewidencji wojskowej poborowych i przetworzenie danych gromadzonych w tej ewidencji;
4) wydanie poborowym wojskowych dokumentów osobistych;
5) przeznaczeniem poborowych do czynnej służby wojskowej lub służby w obronie cywilnej;
Czynności te (określane jako „pobór”) są utrzymane w mocy, jednakże czynnościom tym nadaje się bardziej adekwatne określenie – „kwalifikacja wojskowa”. Prawdopodobnie „pobór” jest mylony z określeniem „wcielenie” czy „powołanie” do zasadniczej służby wojskowej.
 
Kto podlega kwalifikacji?
 
Każdy mężczyzna, który ukończył 19 lat życia…
Po założeniu ewidencji wojskowej będzie przeniesiony do rezerwy.
 
Kto ma uregulowany stosunek do powszechnego obowiązku obrony?
 
Wszyscy ci, którzy dopełnili obowiązek zgłoszenia się do kwalifikacji wojskowej celem założenia ewidencji wojskowej.
 
Jak profesjonalizacja armii wpływa na sytuację obecnych studentów, z powodu nauki odraczających odbycie służby wojskowej?
 
Zawieszenie obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej dotyczy także zawieszenia przeszkolenia wojskowego studentów i absolwentów szkół wyższych.
Natomiast, jeśli absolwenci studiów wyższych zdecydują się na pełnienie służby zawodowej (kontraktowej lub stałej), będą mieli możliwość ochotniczego odbycia służby kandydackiej, która będzie wymagana jako jeden z warunków kwalifikacyjnych przed podpisaniem kontraktu do pełnienia służby zawodowej.
 
Kto to jest ochotnik, kto może być ochotnikiem?
 
Osoba posiadająca obywatelstwo polskie, zdolna ze względu na wiek i stan zdrowia oraz kwalifikacje do pełnienia służby wojskowej, która dobrowolnie zgłosiła się do tej służby z zamiarem podpisania kontraktu. Ochotnicza służba wojskowa adresowana jest, na tych samych zasadach do wszystkich obywatel, w związku z tym jako kryterium naboru do służby wojskowej będzie dobrowolne zgłoszenie się kandydata, bez względu na płeć.
 
Co oznacza profesjonalizacja SZ RP w aspekcie pełnienia czynnej służby wojskowej w czasie pokoju?
 
Profesjonalizacja oznacza oparcie zasadniczego uzupełniania Sił Zbrojnych w czasie pokoju o dobrowolne (ochotnicze) rodzaje czynnej służby wojskowej takie jak: zawodowa służba wojskowa, kontraktowa służba wojskowa, służba kandydacka, a także okresowa służba wojskowa pełniona w ramach Narodowych Sił Rezerwowych. Jednocześnie pozostawia się prawną możliwość odbywania w trybie ochotniczym zajęć wojskowych przez studentów uczelni morskich, a także prowadzenia ćwiczeń wojskowych związanych z gromadzeniem zasobów osobowych na potrzeby przydziałów mobilizacyjnych.